Aikido a nauka prawidłowego upadania i wykonywania przewrotów

W wieku szkolnym dziecko bardzo szybko rozwija swoje kwalifikacji ruchowe, ale nie oznacza to, że każdy nowy wzorzec ruchu zostanie w tym samym momencie bardzo dobrze zapamiętany. W trakcie zajęć związanych ze sztukami walki pojawia się sporo sytuacji, w których należy połączyć słuchanie instrukcji z obserwacją i wykonaniem konkretnego ruchu. Aikido dla dzieci wykorzystuje ćwiczenia wymagające w głównej mierze zmiany kierunku, pracy nóg, utrzymywania stabilnej pozycji oraz odpowiedniego ustawienia względem partnera.

Na początku ważniejsze od płynności jest przeanalizowanie podstaw. Dziecko może zatrzymywać się w połowie ćwiczenia, mylić kolejność ruchów albo wykonywać je zbyt szybko. Takie trudności pozwalają określić, które elementy wymagają dodatkowego powtórzenia. W praktyce nauka przebiega etapami, a przeżycie do bardziej złożonych czynności ma sens dopiero wówczas, gdy podstawowe ruchy są dla uczestnika czytelne.

Specyfika treningu zmienia się także w zależności od wieku. Młodsze dzieci mają zazwyczaj krótszy czas skupienia, dlatego długie powtarzanie jednego schematu może prowadzić do spadku sugestie. Z kolei starsi uczestnicy mogą pracować nad dokładniejszym wykonaniem poszczególnych elementów i dużo lepiej rozumieć zależności między ruchem własnym a działaniem partnera. Sztuki walki dla dzieci nie powinny być zatem traktowane jako jednolita metoda zajęć dla wszystkich grup wiekowych. Przeciwnie można organizować ćwiczenia dla początkujących przedszkolaków, a całkiem inaczej dla dzieci, które mają już doświadczenie w aktywności fizycznej. Znaczenie ma także liczebność grupy. Przy większej liczbie osób prowadzącemu dużo trudniej obserwować każdy ruch, a uczestnicy muszą we własnym zakresie pilnować swojej przestrzeni. W małej grupie łatwiej jednakże zauważyć drobne usterki i na bieżąco zmienić sposób wykonywania ćwiczenia.

Istotnym elementem aikido jest praca w parach, która wprowadza dodatkową zależność między uczestnikami. Nie wystarczy znać własną sekwencję ruchów. Należy jeszcze obserwować drugą osobę i zaimplementować tempo do jej działania. W przypadku dzieci bywa to wymagające, ponieważ naturalnym odruchem jest przyspieszanie albo wykonywanie ruchu z większą siłą, gdy pojawia się emocjonująca sytuacja. Podczas edukacji potrzebne jest zatem stopniowe oswajanie z zasadą kontroli ruchu. Ćwiczenia mogą być upraszczane, realizowane wolniej albo dzielone na krótsze fragmenty. Dopiero później można łączyć je w pełniejsze sekwencje. Takie podejście pozwala również wychwycić sytuacje, w których dziecko zna teorię, ale ma trudność z zastosowaniem jej w praktyce. Różnica między pokazaniem ruchu a samodzielnym wykonaniem na prawdę często staje się widoczna dopiero podczas ćwiczenia z partnerem.

Na treningach dzieci uczą się także funkcjonowania w określonych ramach. Początek ćwiczenia następuje po odpowiednim sygnale, pozycję trzeba przemienić we właściwym momencie, a podczas pracy z innymi osobami należy zwracać uwagę na ich położenie. Te zasady mają znaczenie organizacyjne, ponieważ ograniczają chaos, który łatwo pojawia się w grupie dzieci wykonujących różnorakie ruchy równocześnie. W sytuacji aikido dochodzi do tego nauka określonych możliwości poruszania się i wykonywania padów, których opanowanie wymaga systematycznego powtarzania. Nie każdy uczestnik robi postępy w takim samym tempie. Jedni bardzo szybko przyswajają schematy, inni potrzebują większej liczby prób, w szczególności gdy nowe ćwiczenie wymaga połączenia kilku czynności. Przy wyborze zajęć z zakresu sztuk walki dla dzieci warto więc uwzględniać nie tylko samą dyscyplinę, lecz również wiek uczestników, poziom grupy, sposób prowadzenia ćwiczeń oraz oczekiwania stawiane osobom zaczynającym naukę.

Dodatkowe informacje: Aikido w Gdańsku.