Placówki dla osób starszych – rodzaje i sposób funkcjonowania

Wraz z upływem czasu sposób funkcjonowania osoby starszej może się przerabiać, dosłownie jeżeli przez długi okres jej codzienność wygląda dokładnie tak samo. Na początek wystarcza pomoc przy cięższych pracach domowych, zakupach czy organizowaniu wizyt, niemniej jednak w przyszłości może pojawić się potrzeba wsparcia przy poruszaniu się, ubieraniu albo przygotowywaniu posiłków. Właśnie wtedy rodzina zaczyna zwykle przeanalizować różne sposobów organizacji opieki.

Dom opieki senioralnej jest wyjściem przeznaczonym dla osób, których zakres codziennych potrzeb wymaga bardziej stałej obecności opiekunów. Nie należy jednak zakładać, że sam wiek przesądza o konieczności takiej formy opieki. Dwie osoby w podobnym wieku mogą posiadać zupełnie różny poziom sprawności, pamięci i samodzielności, dlatego punktem wyjścia powinno być określenie faktycznych trudności występujących w ciągu dnia.

Przy rozważaniu pobytu w takim miejscu dobrze jest spojrzeć na codzienność z punktu widzenia seniora. Dla osoby starszej znaczenie mogą posiadać rzeczy, które z perspektywy rodziny wydają się niewiele istotne: możliwość zachowania określonych godzin snu, przyzwyczajenia powiązane z posiłkami, dostęp do ulubionych przedmiotów czy kontakt z bliskimi. Dom dla seniora nie powinien być oceniany jedynie przez wygląd wnętrz. Równie ważny jest sposób organizowania zwyczajnego dnia a także to, jak reaguje się na różnice w sprawności mieszkańców. W praktyce przydatne okazuje się dokładne uwarunkowanie, przy których czynnościach senior wymaga pomocy, a które wciąż tworzy poświęcając własny czas. Umożliwia to uniknąć sytuacji, w której zbyt szeroko określony zakres wsparcia ogranicza samodzielność, pomimo że nie ma takiej potrzeby.

Istotnym elementem jest także dopasowanie otoczenia do ograniczeń ruchowych. Dla osoby korzystającej z laski, balkonika czy wózka znaczenie mają szerokość przejść, rozmieszczenie wyposażenia a także odległość między pokojem a miejscami, z których korzysta się dzień w dzień. Przy trudnościach z pamięcią na prawdę ważna może być natomiast czytelność przestrzeni i wielokrotność jej układu. W placówka opieki całodobowej trzebprócz tego uwzględnić organizację godzin nocnych, ponieważ część seniorów potrzebuje pomocy także poza porą dziennej aktywności. Zakres takiej pomocy powinien być jasno określony. Czym innym jest wsparcie przy wstaniu z łóżka, a czym innym czynności wymagające wiedzy lub uprawnień medycznych. Te różnice mają znaczenie przy podejmowaniu, czy dana metoda opieki odpowiada rzeczywistym potrzebom konkretnej osoby.

Nie mniej znacząca jest możliwość aktualizowania ustaleń w miarę zmiany sytuacji. Senior może przez kilka miesięcy radzić sobie z określonymi czynnościami, a następnie potrzebować większej pomocy po infekcji, urazie albo pogorszeniu sprawności. Zdarza się również odwrotnie, gdy po okresie rekonwalescencji część przedtem potrzebnego wsparcia przestaje być konieczna. Organizacja opieki powinna zatem uwzględniać takie zmiany zamiast opierać się tylko na ocenie wykonanej w jednym momencie. W praktyce warto obserwować nie tylko i wyłącznie stan fizyczny, ale też sposób komunikowania potrzeb, orientację w czasie i miejscu oraz reakcję na codzienny rytm. Takie informacje pomagają określić, czy potrzebna jest pomoc stała, okresowa czy tylko przy wybranych czynnościach, oraz jakie rozwiązania organizacyjne mogą być wymagane wraz ze zmianą sytuacji.

Dodatkowe informacje: DPS Kielce.